| Artikel |
Voordat de voorstelling 'Nesjomme, dans rond klezmer en kippensoep' begint, worden er boven het podium foto's geprojecteerd van verschillende joden. Bekend en minder bekend, onder anderen van de burgemeester van Amsterdam, Job Cohen. Later beantwoordt regisseur Brigitta Hauer tijdens een interview de vraag wat hiervan de achterliggende gedachte is: "Mensen. We zijn allemaal mensen. Door die foto's met personen van verschillende afkomsten te tonen wil ik het publiek laten zien, dat niet alles is wat het lijkt. In de eerste instantie ziet het publiek misschien alleen een Indiër of iemand uit Ethiopië, maar dat blijken dus ook joden te zijn."
Copyright Maurits van Geel Een bruiloft is een goede gelegenheid om een joods familieverhaal gestalte te geven en hiervan wordt dan ook gebruik gemaakt in 'Nesjomme' ('ziel' in het Hebreeuws). De grootmoeder van de bruid wordt gespeeld door zangeres en actrice Heddy Lester en de kleindochter door danseres Tamar Shahinian. Ze nemen de kijker mee aan de hand langs verschillende dansen, die met elkaar gemeen hebben dat ze allemaal van joodse origine zijn. De makers Maurits van Geel en Brigitta Hauer hebben een lange reis van tien jaar gemaakt om inspiratie op te doen en research te verrichten. Het resultaat is een lappendeken van verschillende dansen, onder meer uit Jemen, de Verenigde Staten en Ethiopië.
Mooie composities
Naast de verschillende dansen is er opzwepende en ontroerende muziek te horen. Het orkest staat het grootste deel van de voorstelling 'als zichzelf' op het podium en vormt daardoor een deel van de choreografie, ondanks dat er niet wordt deelgenomen aan de dansen. De composities geven absoluut een extra dimensie aan deze voorstelling, omdat ze buitengewoon mooi zijn en muziek bovendien een centrale rol speelt in de joodse cultuur.
Haast musicalachtig
Copyright Maurits van Geel Alle dansers hebben prachtige kostuums aan en weten daarnaast, zelfs bij de zeer ingetogen dansen, erg goed hun emoties over te brengen. Dit is heel knap, omdat het hierbij puur aankomt op hun mimiek. Naast de gevoelige choreografieën zijn er ook zúlke vrolijke dansen te zien dat het voor het publiek moeilijk is om stil te blijven zitten. Tussen de bedrijven door vertelt grootmoeder het verhaal over haar familiegeschiedenis. Daarbij zingt ze ook. Door de combinatie van acteren, dans en zang doet deze voorstelling haast musicalachtig aan. Lester heeft een prachtige zangstem en ze lijkt daarmee alle leed van de wereld te dragen, wat erg goed bij de voorstelling past. Shahinian, die zelf een Armeens- Palestijnse achtergrond heeft, danst niet alleen verschillende hoofdrollen, ze acteert ook. Daarnaast zingt ze ook heel mooi en gevoelig en wordt op een gegeven moment overmand door haar eigen emoties. Ze staat dan letterlijk te huilen op het podium.
Grote lijn ontbreekt
Toch ontbreekt de grote lijn van het verhaal in de voorstelling, wat heel jammer is. Zo blijft het onduidelijk wat de bedoeling van de dansen is en waar deze vandaan komen. Een aaneenschakeling van verschillende losse dansen, dat is waar het voornamelijk bij blijft. Niet dat dit een probleem is, want de choreografieën zijn op zichzelf al absoluut de moeite waard. Het decor past bovendien erg goed in het thema: de simpele witte lappen stof met zwarte strepen zijn eigenlijk joodse gebedskleden, maar dan nét even anders.
Bomaanslag?
Copyright Maurits van Geel Maar: is er wel publiek voor een joodse voorstelling? Zitten mensen hier eigenlijk wel op te wachten? Hauer: "Dat vind ik een gekke vraag. Wij wilden dit gewoon graag maken. Maurits van Geel heeft een joodse moeder en hij heeft haar ooit beloofd een voorstelling over het Jodendom te maken. Ik ben zelf niet joods, maar mijn ouders hadden veel joodse vrienden en ik ben er altijd door gefascineerd geweest. Deze voorstelling moest er gewoon komen, of mensen dat leuk vinden of niet. Toch moet ik toegeven dat het bestuur van het Internationaal Danstheater aanvankelijk niet zo positief reageerde. Het werd te controversieel gevonden en er was angst voor felle kritiek en misschien zelfs een bomaanslag. Gelukkig is dat allemaal niet aan de orde en wordt de voorstelling heel goed ontvangen."
Kritiek op Israël
En passant wordt er nog kritiek op Israël geuit. Onder meer door een Palestijnse dans met schreeuwende en huilende vrouwen te tonen, maar ook met een tekst over het land, door de grootmoeder: "Israël zou beter naar haar verleden moeten luisteren. Ik voel me hier niet meer thuis, door die verharding. Wat gebeurt hier? Ik ben te oud om het land zo negatief te zien." Op zich is het natuurlijk vreemd om een joodse voorstelling neer te zetten, maar daarbinnen dan toch zo'n statement te willen maken. De kritiek op het land legt Hauer als volgt uit: "Laat ik voorop stellen: ik houd van Israël. Maar net als wanneer je van je kinderen houdt, hoef je nog niet kritiekloos te zijn. Ik vind het niet meer dan normaal om beide kanten te belichten, daarom heb ik hiervoor gekozen." Om dit te illustreren vindt er een 'dans-gevecht' plaats tussen twee mannen, de een in wit gekleed, de ander in zwart, als elkaars diapositief. Ze zijn aan elkaar gewaagd en vechten om een laken, dat duidelijk voor het land Israël staat. Wie is hier Abel en wie is nu Kaïn? Wat is het goede en wat is het kwaad? Er is geen duidelijke winnaar en het is zichtbaar dat ze niet zonder elkaar kunnen; ze zullen het kortom met elkaar moeten rooien...
|
|
Redacteuren gezocht
Ga je graag vaak naar het theater en beschik je over een vlotte pen? Word dan redacteur bij Theaterjournaal! Op vrijwillige basis schrijf je per maand twee of meer artikelen (recensies, festivalverslagen en interviews) die op de website www.theaterjournaal.nl worden gepubliceerd. Kennis van theater en enige schrijfervaring wordt op prijs gesteld. Geïnteresseerd? Mail een motivatiebrief met CV en een artikel dat je zelf hebt geschreven naar: vacature@theaterjournaal.nl
|
|