Theaterjournaal hoofdpagina
Artikel

Hamlet [Noord Nederlands Toneel]

Regie: Ola Mafaalani. TONEEL

Hamlet
Copyright Reyer Boxem
Een jonge vrouw in een zestiende-eeuws kostuum zit voor op het toneel en wringt wanhopig haar handen. Verderop in een glazen kooi staat een dikke, kale man. Hij rookt een sigaret en drinkt koffie uit een plastic beker. Er klinkt onophoudelijk stemmengemurmel. Om gek van te worden. Het geluid wordt harder, pregnanter. Plotseling gaat het licht in de zaal uit, het is pikdonker, maar de toegangsdeuren staan nog open. De jonge vrouw roept “Waar is de uitgang?” De deuren sluiten zich. Het stuk is begonnen.

‘Hamlet’, rond 1600 geschreven door William Shakespeare: het bekende verhaal van de Deense prins die ontdekt dat zijn vader is vermoord door de nieuwe echtgenoot van zijn moeder, Hamlets oom Claudius, en die vervolgens, terwijl hij veinst dat hij gek is geworden, blijft twijfelen over wat hij moet doen. Het stuk wordt nu vertoond bij het Noord Nederlands Toneel onder regie van Ola Mafaalani.

Grote verbeeldingskracht
Het toneelbeeld is de hele voorstelling door magnifiek. Hier zijn een ongelooflijke verbeeldingskracht en fantasie aan het werk. Vooral de sublieme belichting speelt een grote rol. De scène waarbij Hamlet de geest van zijn vermoorde vader ontmoet (altijd weer spannend hoe de regisseur dat oplost) is een wonder van genialiteit en simpelheid: een totaal donker toneel, twee mensen die met lichtjes lopen, daarbij struikelen en “au, verdomme” zeggen. En dan: Hamlet die zichzelf in viervoud weerspiegeld ziet. Weerspiegeling speelt sowieso een grote rol evenals rook: de grote stellages met glanzend plastic beplakt worden geregeld gevuld met gele, groene of witte rook. Als mensen zich willen verbergen gaan ze daar naar binnen, de rookgordijnen in.

Liefde en waanzin
Hamlet
Copyright Reyer Boxem
Liefde en waanzin zijn de belangrijkste thema’s in deze versie van Hamlet. Niet alleen Hamlet (Peter Vandemeulebroecke) lijkt gek, zijn moeder (Malou Gorter) is ook behoorlijk labiel en soms hysterisch. Dit laatste is trouwens wel geestig. De toneelchangementen worden uitgevoerd door mannen in witte jassen. Er staat een koffieautomaat op het toneel, waar een kale, dikke, in zichzelf pratende man geregeld gebruik van maakt. Deze man blijkt Edo Brunner te zijn, mij vooral bekend uit tv-commercials, maar hier een geweldige Rosencrantz/Guildenstern (hij speelt twee mensen tegelijkertijd en gebruikt zijn armen om het verschil aan te geven). Ook speelt hij de twee doodgravers. Waar in de meeste versies van het stuk Ophelia (Maartje van de Wetering) door Hamlet wordt weggejaagd, gebeurt dat hier niet. Hij kwetst haar wel, maar blijft haar ook gepassioneerd omhelzen. Ze zijn en blijven geliefden.

Mooie vondsten
De acteurs zijn ondergeschikt aan het beeld, daardoor is niet al het acteren even interessant. Er wordt geleden en gesmacht, maar het raakt niet. Echter niet waar het Edo Brunner en Joke Tjalsma betreft. Tjalsma heeft een dubbelrol, zij speelt Polonius en na diens dood verandert ze in een psychiatrisch verpleegkundige. Zij spreekt met een droge rust en een uitstekende timing, waardoor Shakespeares tekst bij haar volkomen tot zijn recht komt. De bekende “woorden, woorden, woorden” scène tussen Polonius en Hamlet, waarbij Hamlet het boek tegen zijn gezicht geplakt houdt, is een juweeltje. Echter, een van de mooiste vondsten in deze voorstelling is de toneelspelersscène, waarin Hamlet tracht zijn oom uit de tent te lokken. Hamlet is de regisseur; Claudius, Polonius en Rosencrantz/Guildenstern zijn de spelers. Het is een prachtig geestig moment waarbij iedereen echt sprankelt en ontwapent. Een andere bijzondere vondst is het kostuum van de geile Claudius (Wil van der Meer): hij loopt rond met een voorgebonden dildo.

Gekkenhuis
De moord op Polonius is het keerpunt. Volgens Shakespeare wordt Hamlet naar Engeland gestuurd, maar hier wordt hij in een isoleercel opgesloten. Eigenlijk worden het vierde en vijfde bedrijf niet gespeeld, slechts zijdelings aangestipt. We zitten in het gekkenhuis. Wat de, al enige tijd broedende, vraag oproept of we daar niet al steeds zaten. Of we niet naar een aantal geesteszieken zaten te kijken, die dachten dat ze een Deense prins waren, een Deense broedermoordenaar, een Deense minister enzovoort. Waar meestal Hamlets gemoedstoestand een raadsel is, is hier het hele stuk een raadsel. Was dit echt of was iedereen krankzinnig? Een dergelijke insteek zou een mooie verklaring zijn voor het gekunstelde acteren van een aantal van de spelers. En voor de running gag: de moeite die iedereen heeft met het uitspreken van het woord ‘geest’. Wat het antwoord ook moge zijn, de eindscène is bijzonder mooi. Alle stellages zijn weg, er is ruimte, er is dans en er is prachtig zwierend licht.









Artikel informatie
Redacteur: Emilia Nova
Gezien: 18-04-2012 in Stadsschouwburg in Amsterdam
Speelperiode: tot en met 18-05-2012
Cast:
  • Peter Vandemeulebroecke
  • Klara Alexova
  • Edo Brunner
  • Malou Gorter
  • Bart Klever
  • Wil van der Meer
  • Anna Schoen
  • Joke Tjalsma
  • Maartje van de Wetering
meer...
Tekst:
  • William Shakespeare
meer...
Vertaling/bewerking:
  • Bert Voeten
meer...
Meer artikelen van deze toneelgroep: meer...

Artikelen Theaterjournaal RSS
meer artikelen...
Advertentie
redacteuren
gezocht
In première
21-06 ITs Festival Amsterdam 2013
21-06 Waterliniefestival 2013
21-06 BAS
21-06 De Parade 2013
22-06 NEU/NOW Festival 2013
22-06 Zomeravonden 2013
28-06 Voor de leeuwen #1
meer premières...
Nieuws
meer nieuws...
Advertenties
Theaterjournaal.nl plaatst cookies van Facebook/Twitter/Google/LinkedIn (lees meer). Hiervoor hebben wij uw toestemming nodig: toestaan / weigeren.