Amandla! Mandela [Bos Theaterproducties]

Een musical over het leven van Nelson Mandela? Dat klinkt toch wat vreemd in de oren. Want hoe vertaal je een recente, zeer beladen geschiedenis naar een dynamische, muzikale show? En hoe is het mogelijk dat iemand als Kenneth Herdigein, een acteur die de meeste mensen toch vooral kennen van zijn rol in de komedieserie ‘Zeg ‘ns AAA’, de rol van levende legende Mandela op zich durft te nemen?

‘Amandla! Mandela’ bevat geen van de ingrediënten die je bij een doorsnee musical verwacht. Hier geen over de top verhaal, klinkende namen in de hoofdrollen, vrolijke meezingers of een peperduur decor. In plaats daarvan een degelijk script, een cast die we voornamelijk kennen van kleinere rollen, mooie doch weinig aanstekelijke muziek en een sobere aankleding. En toch weet deze voorstelling van de eerste tot de laatste minuut te boeien.

Met zevenmijlslaarzen door het leven
Dat is in de eerste plaats te danken aan het levensverhaal van de hoofdpersoon zelf. Hoewel grote delen daarvan gemeengoed zijn, blijft het indrukwekkend om te zien hoe Nelson Mandela zijn leven opgeofferd heeft voor dat ene, hogere doel: de vrijheid van de zwarte mensen in Zuid-Afrika. Om de persoonlijke geschiedenis van de vrijheidsstrijder in een voorstelling van drie uur te passen, gaat tekstschrijver Koen van Dijk daar met zevenmijlslaarzen doorheen. En het lukt hem om een duidelijk beeld te schetsen. Bewonderenswaardig is vooral de manier waarop hij voelbaar weet te maken waarom Mandela bereid is geweest zijn leven, vrijheid en uiteindelijk zelfs zijn huwelijk op te offeren voor het grote goed. Dat lukt met name in de scène waarin de leider aan zijn vrouw Winnie vertelt van haar te willen scheiden. Niet omdat hij niet meer van haar houdt, maar omdat hun politieke visies niet langer bij elkaar passen.

Veranderen in een eerzame, oude man
Het lijkt een onmogelijke opgave voor Kenneth Herdigein om deze rol goed neer te zetten. Toch slaagt hij daar wonderwel in. Gedurende de voorstelling verandert hij van een energieke, krachtige Mandela in een eerzame, oude man. Je ziet de jaren als het ware in zijn lichaam kruipen, als hij in de gevangenis plotseling met zijn been begint te slepen, of de armen later steeds strammer de lucht in gaan. Ook het karakteristieke stemgeluid van de Zuid-Afrikaanse leider heeft de acteur zich feilloos aangeleerd. Mocht er al iets op zijn vertolking zijn aan te merken, dan is dat op de zangkwaliteit. Herdigein is geen zanger, waardoor hij zijn liedteksten eerder opzegt dan melodieus ten gehore brengt. Maar dat is dan ook echt het enige minpuntje dat te bedenken is.

Bewondering voor Winnie
Vocaal veel sterker is Sophia Wezer ('The Wiz', 'Sweet Charity' en 'Tarzan’) in de rol van Winnie Mandela. Niet alleen in de liedjes maakt zij indruk: ook haar spel is sterk. Het lukt haar zelfs om respect op te wekken voor de sterke vrouw achter Mandela, die bij het grote publiek toch vooral bekend is door de dubieuze daden die de naar haar genoemde knokploeg op zijn geweten heeft.

Verlangen naar een liefdesduet
Het gros van de rollen in ‘Amandla! Mandela’ is evenwel weggelegd voor Zuid-Afrikaanse acteurs, zangers, muzikanten en dansers. Van deze groep springt vooral het negen-koppige a a-capellakoor Khayelitsha United Mamboza in het oog. Het is aan hun dynamische optreden te danken dat de voorstelling voor de pauze zo spetterend verloopt. Daarbij steken de nummers die componist Frank Uyttebroeck voor de tweede helft van de musical schreef schril af. Vooral omdat in de zangpartijen die dan te horen zijn regelmatig een valse noot doorklinkt. Op zo’n moment verlang je naar nog zo’n kraakhelder liefdesduet als aan het einde van het voorgaande deel te horen was tussen Winnie en Nelson. Gelukkig maakt het enthousiasme van de spelers veel goed.

Lovenswaardig en bijzonder geslaagd
‘Amandla! Mandela' is een bijzondere samenwerking tussen Nederlandse zangers en acteurs en Zuid-Afrikaanse muzikanten. Het is geen musical zoals wie de in Nederland doorgaans zien en er is zeker een aantal verbeterpunten te noemen. Desondanks betreft het hier een lovenswaardig en bijzonder geslaagd initiatief, dat het verdient om door een groot publiek te worden gezien.